Soepele gewrichten

Diepgang. 

Soepel blijven bewegen

Ons lichaam is gemaakt om te bewegen. Het bewegingsapparaat, een ingenieus systeem van botten, gewrichten, spieren, pezen en zenuwen, maakt dit mogelijk. Problemen met het bewegingsapparaat behoren in ons land tot de Top-5 van meest voorkomende klachten, variërend van wat pijntjes tot ernstige aandoeningen, zoals artrose. Overbelasting, een verkeerde beweging, slijtage, een ongeval, werkomstandigheden en veroudering kunnen gewrichtsproblemen veroorzaken, evenals sportblessures. Volgens cijfers die VeiligheidNL eind 2017 gepubliceerd heeft, kosten deze blessures de samenleving jaarlijks zo’n 340 miljoen euro.

 

VeiligheidNL wijst er echter ook op dat de gezondheidswinst van sporten en bewegen veel groter is, dan de zorg- en verzuimkosten van blessures. Hoe vreemd het misschien ook klinkt, juist het blijven bewegen is de beste remedie. Ook als gewrichtsproblemen als pijn en stijfheid zich voordoen waardoor het bewegen (ernstig) beperkt wordt. 

Gewrichten

Een gewricht is het punt waar twee of meer botten met elkaar verbonden zijn en waar de botten ten opzichte van elkaar kunnen scharnieren. In het lichaam bevinden zich zo’n 200 verschillende gewrichten. Elk gewricht heeft een beschermend gewrichtskapsel, bestaande uit banden en uitlopers van pezen. In dit kapsel wordt het zogeheten synoviaalvloeistof geproduceerd, die het gewricht ‘smeert’ en vochtig houdt. Op de plek waar de botdelen elkaar raken, zit kraakbeen. Dit gladde weefsel maakt een soepele beweging mogelijk en vormt door de elasticiteit ook direct een soort ‘schokdemper’.

Gewrichtsproblemen

Gewrichtsproblemen kunnen op verschillende manieren ontstaan. Zo kunnen overgewicht of het veelvuldig herhalen van een bepaalde beweging al klachten veroorzaken. Door langdurige (over)belasting kan een ontstekingsreactie optreden die het gewricht aantast. Dit wordt artrose genoemd. Het kraakbeen dat tussen de botdelen zit, gaat in kwaliteit achteruit. Het wordt dunner en zachter en kan op termijn zelfs gedeeltelijk verdwijnen. Uiteindelijk kunnen zo de botten aangetast worden.

 

Naast artrose is er een vorm van gewrichtsproblemen waarbij ontstekingen veroorzaakt door het eigen immuunsysteem de klachten veroorzaken. Dit wordt reuma genoemd. De gewrichten zijn dan vaak pijnlijk, rood en gezwollen. De ontstekingsreacties kunnen uiteindelijk leiden tot aantasting van kraakbeen en bot. Het herstel van de gewrichten verloopt traag. In bindweefsel, kraakbeen, pezen, gewrichtskapsels en banden moeten nieuwe cellen worden aangemaakt. Deze bevatten echter nauwelijks of geen bloed- en lymfevaten, waardoor het transport van belangrijke bouwstenen langzaam verloopt.

“Vitamine D is essentieel voor de gewrichten. Ons lichaam kan vitamine D uitsluitend aanmaken als de zon krachtig genoeg is, in hartje zomer. Daarom wordt extra inname aanbevolen. Voor iedereen. Elke dag.”

Gewrichtsproblemen

Voorkomen is beter dan genezen, ook bij gewrichtsklachten. Als kraakbeen eenmaal beschadigd is, kan het nooit meer volledig herstellen. Onderneem daarom direct actie zodra zich de bekende gewrichtsklachten zoals pijn en stijfheid voordoen. Kleine aanpassingen in het dagelijks leven kunnen al behoorlijk wat verschil maken, zeker op termijn. Wij hebben 5 tips op een rij gezet.

Tip 1
Blijf in beweging

Als eerste reactie op pijn stopt men vaak direct met bewegen. Hoewel dit logisch lijkt, verergert dit de klachten juist. Door in beweging te blijven, wordt verdere verstijving van de gewrichten voorkomen. Beweging zorgt er voor dat het kraakbeen soepel blijft en de spieren en pezen rondom de gewrichten sterk, waardoor de gewrichten beter worden ondersteund. Beweeg wel op een verantwoorde manier. Zwemmen, fietsen, yoga, dansen en wandelen zijn voorbeelden van activiteiten die de gewrichten niet te veel belasten. Mits het natuurlijk met mate gebeurt. Een rustige wandeling heeft een andere impact op de gewrichten dan het lopen van de vierdaagse.

Tip 2
Blijf in vorm

Overgewicht brengt gezondheidsrisico’s met zich mee zoals hart- en vaatziekten. Ook de gewrichten lopen schade op. Bij elke beweging die het lichaam maakt, worden de gewrichten extra belast, met slijtage als gevolg. Verrassend genoeg zijn de negatieve gevolgen van overgewicht niet alleen merkbaar in de dragende gewrichten, zoals de knieën. Uit onderzoek aan de Universiteit van Leiden blijkt dat overgewicht invloed heeft op slijtage van alle gewrichten. Dit komt doordat mensen met overgewicht een verminderde aanmaak hebben van de stof, die normaal gesproken de afbraak van kraakbeen remt en de vorming van nieuw kraakbeen stimuleert. Bron: Annals of the Rheumatic Disease, april 2010.

Tip
Tip 3
Zorg voor een goede werkplek

Iedereen die de hele dag met de computer werkt, vaak dezelfde handelingen uitvoert of veel fysieke inspanning moet verrichten, loopt risico op overbelasting van de gewrichten. De Arbowet bepaalt dat de werkgever zorg moet dragen voor een ergonomisch verantwoorde werkplek om de kans op letsel en beroepsziekten te beperken. Een goede werkplek zorgt voor een goede lichaamshouding waar spieren en gewrichten zich soepel van elkaar kunnen blijven bewegen. Neem ook op tijd rust en las voldoende pauzes in als u vaak dezelfde bewegingen uitvoert.

Tip 4
Geniet van het zonnetje

Vocht en kou zijn de grootste vijanden van spieren en gewrichten. De zon heeft daarentegen een positieve invloed. Vanwege de warmte, maar vooral omdat zonnestralen de aanmaak van vitamine D in de huid bevorderen. Voldoende vitamine D in het lichaam is essentieel voor de conditie van spieren en gewrichten. Het is de UV-B straling uit zonlicht die ervoor zorgt dat we vitamine D kunnen aanmaken. De realiteit is helaas dat in West-Europa de UV-B straling alleen krachtig genoeg is in hartje zomer. Daarom wordt extra inname van vitamine D aangeraden in de vorm van een supplement. Dit is overigens niet alleen goed voor de gewrichten, maar kan ook helpen bij een winterdip. Gezien de belangrijke rol van vitamine D in de preventie van tal van chronische en veel voorkomende aandoeningen wordt een dagelijkse extra inname van minimaal 25 μg (1.000 IE) geadviseerd, in de periode september tot en met mei. De Europese Autoriteit voor voedselveiligheid (EFSA) heeft vastgesteld dat langdurige dagelijkse inname van 100 μg (4.000 IE) voor iedereen veilig is.

Tip 5
Leef en eet gezond

Ons hele leef- en eetpatroon heeft direct invloed op onze ge- zondheid, ook op de gewrichten. Roken beïnvloedt bijvoorbeeld de vorming van collageen, het belangrijkste bestanddeel van kraakbeen. Ook voeding met veel eiwitten en verzadigd vet, zoals in zuivel, kan een negatief effect hebben. Volgens onderzoekers1 kunnen deze eiwitten de weefsels rond de gewrichten irriteren. Let ook op met medicatie. Van statinen bijvoorbeeld, die worden voorgeschreven bij een verhoogd cholesterolgehalte, wordt vaak gemeld dat deze pijn in spieren en gewrichten veroorzaken2. De voedingsstof Q10 kan hierbij verlichtend werken. Voedingsstoffen die een positieve invloed op de gewrichten hebben zijn de zogeheten meervoudig onverzadigde vetten. Vette vis zoals haring en makreel is rijk aan deze vetten. Het visvetzuur EPA helpt bij het remmen van ontstekingen. Eet u niet vaak vis of houdt u er niet van? Dan is een visolie capsule een gemakkelijk alternatief. Ook pompoenpitten, borage en black seed (nigella) bevatten goede vetten voor de gewrichten. 1. Bron: Michaëlsson, K. et al. Milk intake and risk of mortality and fractures in women and men: cohort studies. British Medical Journal 2014. 2. Bron: www.meldpuntmedicijnen.nl

Tip

“Klinisch onderzoek met 5-LOXIN® Boswelliaextract bij personen met artrose in het kniegewricht, toonde al na 7 dagen een significante verbetering van de klachten aan.” K Sengupta, KV Alluri, AR Satish, S Mishra, T Golakoti, KV Sarma, D Dey, and SP Raychaudhuri. A double blind, randomized, placebo controlled study of the efficacy and safety of 5-Loxin for treatment of osteoarthritis of the knee.

Vitaminen, kruiden en voedingssupplementen

Als ondersteuning van de gezondheid en aanvulling op de voeding, hebben veel mensen baat bij het gebruik van vitaminen, kruiden of andere voedingsstoffen. Op het gebied van gewrichten is er een aantal stoffen die, zeker in combinatie, kunnen helpen om de gewrichten soepel te houden.

Vitamine C voor gezond kraakbeen

Vitamine C heeft heel veel verschillende taken in het lichaam. Van de huid tot de energiehuishouding en het hart tot het immuunsysteem. Als anti-oxidant helpt vitamine C het lichaam te beschermen tegen zogeheten vrije radicalen die een rol spelen bij veroudering. Maar ook voor het kraakbeen is vitamine C belangrijk, omdat het helpt bij de vorming van collageen. Ons lichaam kan zelf geen vitamine C aanmaken. Wij moeten zorgen voor inname van voldoende groente en fruit of een vitamine C supplement.

Ester-C® is effectiever

Een voedingssupplement met Ester-C® zorgt voor een goede beschikbaarheid van vitamine C in het lichaam. Ester-C® is de betere, effectievere vorm van vitamine C en wordt daarom vitamine C met turbo genoemd. Onderzoek1,2 naar deze nietzure vorm laat zien dat Ester-C® in vergelijking met ‘gewone vitamine C’ tweemaal sneller wordt opgenomen en ook tweemaal langer in de weefsels aanwezig blijft.

Boswellia bij gewrichtspijn

Het hars van de wierookboom (Boswellia serrata) staat in de Ayurvedische natuurgeneeskundige voedings- en gezondheidsleer al eeuwenlang bekend vanwege de pijnstillende eigenschappen bij ontstekingen van de darm, bij astma, clusterhoofdpijn en gewrichtsproblemen. Boswellia hars bevat een zuur dat kortweg AKBA genoemd wordt. Dit zuur heeft sterke ontstekingsremmende eigenschappen en is in staat om pijnklachten te verlichten.

5-LOXIN® Advanced is effectiever

Van nature bevat Boswellia tussen de 2% en 4% AKBA; dit is vrij gering. Een gepatenteerde vorm van AKBA, bekend als 5-LOXIN® Advanced, bevat een geconcentreerde vorm van het zuur in combinatie met oliën uit het harsextract. Deze oliën zorgen voor een effectievere opname én een betere werking. 5-LOXIN® Advanced is in klinische studies bij mensen onderzocht. In een studie3 gebruikten proefpersonen met artrose in het kniegewricht, dagelijks 100 mg 5-LOXIN® Advanced. Al op dag 7 leidde dit tot een significante afname van de pijnklachten en een significante functieverbetering (stijfheid en mobiliteit). In een andere studie4 met 5-LOXIN® Advanced werden pijn en functie van het kniegewricht vastgelegd, waarbij een significant verschil werd gevonden in alle pijn- en functiescores. Dit effect beperkte zich niet alleen tot het verminderen van pijn en het behoud van de soepelheid van de gewrichten; door het remmen van de ontsteking bleek 5-LOXIN® Advanced ook in staat om de afbraak van kraakbeen tegen te gaan en zo slijtage te verminderen. De onderzoekers concludeerden bovendien dat het gebruik van 5-LOXIN® Advanced zowel effectief als veilig is.

Collageen voor stevigheid

Het eiwit collageen komt van nature voor in ons lichaam in huid, botten, gebit en kraakbeen. Collageen zorgt voor stevigheid en elasticiteit. Bij het ouder worden neemt de hoeveelheid collageen in het lichaam af. Dit is zichtbaar in de vorm van huidverslapping en rimpels en voelbaar als collageen in het kraakbeen afneemt, waardoor gewrichten minder soepel worden. Om collageen te vormen heeft het lichaam voldoende bouwstoffen nodig, zoals vitamine C en de aminozuren glycine en proline.

UC-II® collageen is geen gewoon collageen

UC-II® is een gepatenteerd extract met volledig intact collageen type II. Kraakbeen bevat met name dit type collageen. Deze bijzondere toedieningsvorm is in staat om via het immuunsysteem ontstekingsreacties in de gewrichten, en daarmee klachten als pijn en stijfheid, te helpen verminderen. Zo is in een studie5 gekeken naar de effecten van UC-II® bij mensen die tijdens en na inspanning last hadden van pijnlijke gewrichten. Zij kregen gedurende 17 weken dagelijks 40 mg UC-II®. Na 3 maanden bleek dat zij zich langer konden inspannen op een loopband voordat de gewrichten pijnlijk werden. Ook was er een significant verschil in het herstel van de klachten na inspanning.

“5-LOXIN® Advanced is in staat om de afbraak van kraakbeen tegen te gaan en zo slijtage te verminderen.”

Medicinale kruiden, de kracht van de natuur

In het overgrote deel van de wereld worden medicinale kruiden gebruikt voor allerhande aandoeningen. Al eeuwenlang is men daar bekend met de werking van de kruiden en wordt de kennis van generatie op generatie overgedragen. In ons deel van de wereld is het gebruik van kruiden grotendeels verdrongen door de opkomst van de moderne geneeskunde. Binnen de Ayurvedische voedingsen gezondheidsleer worden kruiden tot op de dag van vandaag nog immer veel gebruikt, onder andere bij gewrichtsklachten.

Gember, Zingiber officinale, wordt al duizenden jaren gebruikt in de Oosterse keuken. Binnen de Ayurveda is de smaakmaker populair vanwege verwarmende en zuiverende eigenschappen. Medicinaal wordt het vooral gebruikt voor de spijsvertering, bij gewrichtsklachten en bij spierpijn. Gember bevat de stof zingerone, een anti-oxidant die helpt om ontstekingsreacties te verminderen.

Geelwortel, Curcuma longa, is wellicht het meest bekende kruid uit de Oosterse keuken. Het zijn de pigmenten in geelwortel die deze zo bekend maken. De gele kleur, maar ook de uitgesproken smaak, zijn terug te vinden in vele gerechten zoals curry. Medicinaal dankt geelwortel de populariteit aan een bepaald bestanddeel van het kruid: de stof curcumine. Deze stof staat sterk in de belangstelling van de hedendaagse wetenschap. Onderzoek naar de werking en effectiviteit van curcumine heeft positieve effecten aangetoond bij uiteenlopende aandoeningen waarbij ontstekingen de basis vormen, zoals problemen met gewrichten, darmen, huid en ogen.

Piperine, de belangrijkste stof uit groene/zwarte peper, wordt in de Oosterse keuken vaak in combinatie met geelwortel gebruikt. Dit is niet alleen een kwestie van smaak; piperine helpt ook om de opname van andere stoffen te bevorderen. Zo toonde onderzoek aan dat piperine in combinatie met kurkuma er voor zorgt dat de werkstof curcumine beter opgenomen wordt in het lichaam

Cayenne is gemalen gedroogde chilipeper, die in de keuken gebruikt wordt als specerij. Chilipepers ontlenen hun scherpe smaak aan het bestanddeel capsaïcine. Deze stof kan helpen om pijn te verminderen en wordt binnen de Ayurveda veel gebruikt om te zorgen dat de spijsvertering geactiveerd wordt, waardoor afvalstoffen in het lichaam beter verwerkt worden. Ook heeft cayenne eigenschappen die overeenkomen met piperine waardoor het bijdraagt aan de opname van curcumine en andere stoffen.

Bron: Vitamin Times

1. An Acute Study on the Relative Gastro- Intestinal Absorption of a Novel Form of Calcium Ascorbate. Research Communications in Chemical Pathology and Pharmacology 1987; 57(1):137-140. 2. Comparative Studies of “Ester-C” Versus L-Ascorbic Acid. International Clinical Nutrition Review (January 1990). 3. K Sengupta, AV Krishnaraju, AA Vishal, A Mishra, G Trimurtulu, KV Sarma, SK Raychaudhuri, and SP Raychaudhuri. Comparative efficacy and tolerability of 5-Loxin and AflapinAgainst osteoarthritis of the knee: a double blind, randomized, placebo controlled clinical study. Int J Med Sci, January 1, 2010; 7(6): 366-77. 4. K Sengupta, KV Alluri, AR Satish, S Mishra, T Golakoti, KV Sarma, D Dey, and SP Raychaudhuri. A double blind, randomized, placebo controlled study of the efficacy and safety of 5-Loxin for trea®ent of osteoarthritis of the knee. Arthritis Res Ther, January 1, 2008; 10(4): R85. 5. Jay Udani. UC-II(R) for joint health: a randomized, double blind, placebo-controlled, adaptive design, pilot study. Journal of Complementary and Alternative Medicine 2013.

Voor meer informatie over soepele gewrichten, kunt u zich wenden tot onze medewerkers of stuur een mail naar advies@rozemarijnenthijm.nl. 

Rozemarijn & Thijm verklaart dat de tekst zorgvuldig en naar beste weten is samengesteld. Rozemarijn & Thijm kan echter geenzins instaan voor de volledigheid van de tekst of eventuele fouten. Rozemarijn & Thijm aanvaard dan ook geen enkel aansprakelijkheid voor schade, van welke aard dan ook, die het gevolg is van handelingen en/of beslissingen, gebasseerd op de inhoud van deze tekst(en).

Beweegtip
Yin yoga is een yogavorm die zich richt op het verbeteren van de pezen, bindweefsel en gewrichten. Door de oefeningen verbetert de doorbloeding en daarmee de conditie van deze weefsels. Het lichaam gaat hierdoor soepeler en krachtiger aanvoelen. Restorative Aerial Yoga is een yin-achtige vorm die wordt uitgevoerd met behulp van een doek dat tien centimeter boven de grond hangt. De combinatie van de houdingen met behulp van het doek helpt gewrichten, wervelkolom en spieren om flexibeler te worden.